Eén met je Natuur...

Oktober: de beer is los!

In de verte klinkt een duister gerommel. De aarde trilt op haar grondvesten. Steeds sterker. Steeds dieper. Plots vervult een donderende oerbrul alle leegten in het woud en Mabon,  strijder van het licht, staat oog in oog met een twee meter hoge bruine beer. Het dier opent vervaarlijk zijn bek en haalt met zijn vlijmscherpe  klauwen uit naar de moedige kleine man. Mabon wankelt op zijn benen. Hij ziet hoe het licht in zijn ogen langzaam verdwijnt en voelt hoe de vochtige aarde zijn lichaam omarmt. De schaduw van de hongerige beer valt over hem heen. Het wordt zwart voor zijn ogen. Mabon is verslagen. De winter begint.

De maand oktober verbinden de Kelten met de energie van de beer. Het is de laatste maand voor het Keltische Nieuwjaar op 1 november en letterlijk het moment waarop de beer los gaat. Wat komt er bij je los als je dit gezegde in je innerlijk laat resoneren? “De beer is los!” Het voelt als een tijd van chaos en destructie, van oorlog, van liefde en van haat. Van mensenmassa’s die over elkaar heen vallen. Het klinkt als ruzies en een strijdtoneel. Het is het moment waarop al het leven van het afgelopen jaar weer losgelaten dient te worden. In de natuur zie je dat de oogst nu grotendeels is binnengehaald en dat de bladeren aan de bomen in een vurig rood en geel veranderen. Oktober geeft  ons de gelegenheid om ons voor te bereiden op de winterse introspectie en de terugtrekking naar ons winterhol. We likken onze wonden.

De beer als totemdier zien we in vele verschillende natuurreligies terug. Zij kan beschouwd worden als een van de oudste heilige dieren uit onze historie. Deze verering gaat zelfs verder terug dan de oorsprong van het sjamanisme. De beer vertegenwoordigt onze diepste onbewuste instincten, onze grootste kracht en onze scherpste intuïtie. Haar energie is een brok oer en dat zie je ook heel mooi terug in de herkomst van haar naam: het Keltische woord voor beer is Art. De Godin Artio was de beschermster van de wilde dieren. De naam Arthur als moedig strijder en zoeker naar de graal is eveneens hiervan afgeleid. De franse streek Ardeche was in een ver verleden een belangrijk berengebied en ook dit is prachtig terug te zien in de naam. Maar zie je ook hoe het woord Art en kunst verweven zijn? En is ware kunst niet de expressie van onze diepste zieleroerselen? De beer nodigt ons dus uit om in deze maand op zoek te gaan naar onze diepste instincten, onze drijfveren en onze angsten. Hiermee bereiden we ons voor op de komende wintertijd. Een tijd van stilte, introspectie en diepgang.

Boos, blij, bang en bedroefd
Ieder mens wordt gedreven door een viertal basisinstincten of emoties. In de psychologie noemt men deze emoties de vier B’s: boos, blij, bang en bedroefd. Een sterke persoonlijkheid noemen we iemand waarbij deze vier B’s in balans zijn. Deze persoon kent zijn grenzen, geniet van de kleine dingen van alledag, gebruikt zijn angstgevoelens als een gezond waarschuwingssysteem en kropt zijn gevoelens niet op. Heerlijk, zo’n ideale rots in de branding! In hoeverre ben jij in balans? Hoe zit het met het evenwicht in jouw emotionele systeem? Deze maand nemen we daarom de vier B’s, als voorbereiding op de wintertijd, een voor een onder de loep.

De eerste emotie is boosheid. Boosheid kun je koppelen aan het element lucht oftewel de adolescente levensfase. Je herkent vast het puberale gedrag van jonge mensen. Boos om niets, beledigd om de kleinste dingen en tegelijkertijd een gevoel dat je de hele wereld aankunt. Een gezonde boosheid helpt je je persoonlijke grenzen vast te stellen. Als een ander daar ongevraagd overheen stapt doet een gezonde boze blik of een felle bewoording vaak wonderen. Toch hebben veel mensen, en dan vooral vrouwen, hier moeite mee. We leren om aardig gevonden te worden. Om beleefd te blijven of tactisch te zijn. Boosheid die we onderdrukken gaat een onbewust eigen leven leiden. Het voelt als stress, als irritatie, een vaag onbestemd gevoel in je buik. Veel mensen die niet van het roken af kunnen komen hebben moeite met deze emotie. De sigaret helpt hen hun gevoelens van boosheid te onderdrukken.

 De tweede emotie is blijdschap. Blijdschap oftewel passie vertegenwoordigt het vuur in ons leven. Het vertegenwoordigt de bloei van ons leven oftewel de leeftijd tussen 20 en 40. Het is het leven op haar mooist. Het jonge gezin, een blakende gezondheid. De emotie blijdschap voedt onze creativiteit, onze authenticiteit en ons vermogen om nieuw leven te scheppen. Maar, als ik in de zomer op een terras zit, dan valt het me iedere keer weer op hoeveel mensen verveeld om zich heen blijven staren. Hoe weinig koppels nog werkelijk met elkaar in gesprek zijn en hoe ongemakkelijk iemand kan zitten dralen op zijn stoel. Mensen die zich teveel geconformeerd hebben aan de normen en waarden van anderen zien hun authentieke passie vervagen tot een schimmige passiviteit. 

Bedroefdheid is de derde emotie en deze heeft te maken met het element water en de leeftijd tussen 40 en 60. Langzaam worden we er ons van bewust dat het leven vergankelijk is. Dat schoonheid vervaagt en dat de beloften van de toekomst verworden zijn tot geschenken van wijsheid uit het verleden. Niet wij, als vooruitstrevend individu, zijn nog het middelpunt van ons bestaan, maar zij, de generatie die na ons gaat.  En dat doet pijn. Ook verdriet is een emotie die in onze moderne maatschappij niet echt een plaatsje krijgt. We mogen onze gevoelens wel tonen, maar niet te lang. We mogen huilen, maar niet te vaak. Mensen die te veel alcohol nuttigen hebben vaak moeite met het kijken naar hun persoonlijk innerlijk verdriet. Terwijl het lijkt alsof dat wijntje je emotioneel losser maakt verdooft alcohol in wezen je werkelijke gevoel.  Ook mensen die veel te veel bezig zijn met hun uiterlijk, en dat zien we op tv steeds vaker terug in allerlei steeds extremere verjongingsprogramma’s, ontkennen dit innerlijk verdriet van afscheid nemen en loslaten. 

Bang zijn tot slot, is gekoppeld aan het element aarde en aan ouderdom. Het vergt moed om de dood in de ogen te zien. Het vraagt uithoudingsvermogen om je wijsheid door te geven aan die zielen die na jou gaan terwijl je zelf steeds sterker voelt hoe jouw fysieke lijf jou hier achterlaat. Mensen met angstfobieën hebben moeite om de confrontatie met hun innerlijke schaduw aan te gaan. Zij zien veelal alleen de destructieve kant van de dood. Maar dood is ook nieuw leven, en daarmee is het element aarde niet alleen gekoppeld aan de laatste levensfase, zij is ook verbonden met het nog ongeboren leven als foetus in de baarmoeder. Leven kan niet zonder dood en alleen de dood is de werkelijke basis voor nieuw leven. Dood creëert ruimte.

Jouw balans
Hoeveel ruimte heb jij al voor jezelf gecreëerd? Nu is het de tijd om te kijken naar jouw balans in jouw emoties. Hoe ga jij om met jouw boosheid, jouw blijdschap, je verdriet en je angsten? Welke emoties zijn voor jou in evenwicht en wat zou je graag anders willen aanpakken? Want de beer is nu werkelijk los! In eerste instantie zien we misschien alleen haar afschrikwekkende verschijning aan onze buitenkant. Misschien voelen we alleen hoe haar lange schaduw steeds verder over onze persoonlijkheid reikt. Hoe haar klauwen onze angsten grijpen en hoe haar tanden onze innerlijke illusie verscheuren. Maar, als we kijken achter de schaduw van haar imposante lijf, dan zien we misschien ook dat haar lichaam hoogzwanger is. In haar komende winterslaap zal haar nieuwe kroost geboren worden. Meestal een stuk of vijf. Kleine, vormloze jongen die zij met haar grote tong net zolang zal likken totdat de diertjes de gedaante van echte beren hebben aangenomen. Jong, veerkrachtig, moedig en sterk. Ideale rotsen in de branding. Klaar voor de strijd van volgend jaar.